Sốc độ cao ở Tây Tạng, Vân Nam, Tứ Xuyên: Phòng và xử lý thế nào?

Cảnh cao nguyên Tây Tạng với độ cao trên 3.650 mét

Say độ cao là gì và thường xảy ra ở độ cao nào?

Say độ cao là phản ứng của cơ thể khi thiếu oxy ở nơi không khí loãng, thường bắt đầu khi lên trên 2.500 mét.

Đây không phải bệnh hiếm hay đáng sợ, mà là tình trạng phổ biến và đa số ở mức nhẹ.

Theo thống kê y khoa, khoảng 20% số người lên tới 2.500 mét và khoảng 40% lên tới 3.000 mét sẽ gặp triệu chứng say độ cao ở mức nào đó.

Các dấu hiệu hay gặp là đau đầu, buồn nôn, mệt mỏi, chóng mặt và khó ngủ, thường xuất hiện trong vòng 24 giờ sau khi lên cao.

Yếu tố làm tăng nguy cơ gồm lên cao quá nhanh, gắng sức mạnh ngay khi mới tới và từng bị say độ cao trước đó.

Một điều quan trọng cần nhớ: say độ cao không phụ thuộc vào thể lực hay tuổi tác.

Người trẻ khỏe vẫn có thể bị nếu lên cao quá nhanh, nên ai cũng cần chuẩn bị, không nên chủ quan.

Những điểm nào ở Tây Tạng, Vân Nam, Tứ Xuyên dễ bị say độ cao?

Mức độ rủi ro say độ cao khác nhau rõ rệt tùy độ cao từng điểm, càng lên cao nguy cơ càng lớn.

Vì vậy, biết trước độ cao nơi mình tới giúp bạn chuẩn bị đúng mức.

Tại Tây Tạng, thủ phủ Lhasa đã ở 3.650 mét, cao nguyên trung bình khoảng 4.500 mét, nên đây là vùng cần lưu ý nhất.

Ở Vân Nam, đáng chú ý là Shangri-La khoảng 3.300 mét và khu cáp treo Ngọc Long Tuyết Sơn lên tới khoảng 4.500 mét, trong khi Lệ Giang chỉ 2.400 mét, Đại Lý và Côn Minh khoảng 1.900 mét nên rất nhẹ.

Ở Tứ Xuyên, Hoàng Long cao khoảng 3.500 mét, sân bay Cửu Trại Hoàng Long ở 3.448 mét, Cửu Trại Câu khoảng 2.000 đến 3.100 mét, còn Đạo Thành Á Đinh lên tới khoảng 4.400 mét.

Đọc thêm: Miền Tây và cao nguyên Trung Quốc: Đi đâu, mùa nào đẹp?

Bảng độ cao và khu vực bán bình oxy tại sân bay vùng cao Trung Quốc

Làm sao phòng say độ cao trước và trong chuyến đi?

Cách phòng say độ cao tốt nhất là lên cao từ từ để cơ thể kịp thích nghi, đây là nguyên tắc quan trọng hơn mọi loại thuốc.

Đừng lên quá cao trong một ngày và đừng gắng sức mạnh ngay khi mới tới.

Cụ thể, bạn nên dành 1 đến 2 ngày ở độ cao trung gian trước khi lên cao hơn, ví dụ nghỉ ở Lệ Giang hoặc Shangri-La trước khi vào sâu, hoặc khi tới Lhasa thì ngày đầu chỉ nghỉ ngơi nhẹ nhàng.

Trong những ngày đầu, hãy uống đủ nước, tránh rượu bia, thuốc lá và gắng sức mạnh, ăn nhẹ và đủ tinh bột, giữ ấm cơ thể.

Ở Trung Quốc, nhiều người dùng hồng cảnh thiên, một loại thảo dược vùng cao, uống trước vài ngày để hỗ trợ thích nghi.

Quan trọng nhất, hãy hỏi ý kiến bác sĩ trước chuyến đi, nhất là người có bệnh tim, phổi hoặc huyết áp, và có thể hỏi bác sĩ về thuốc phòng say độ cao như acetazolamide.

Nếu đi tour Thành Đô – Cửu Trại Câu, lịch trình thường được sắp xếp lên cao dần để cơ thể có thời gian quen.

Du khách nghỉ ngơi thích nghi độ cao ở Shangri-La Vân Nam

Bị say độ cao thì xử lý thế nào, khi nào phải xuống núi?

Khi có dấu hiệu say độ cao, việc đầu tiên là ngừng lên cao, nghỉ ngơi và uống đủ nước.

Với triệu chứng nhẹ, bạn có thể dùng thuốc giảm đau như paracetamol cho cơn đau đầu và thở thêm oxy. Bình oxy nhỏ được bán ở sân bay và cửa hàng vùng cao, giá khoảng vài chục nhân dân tệ, rất tiện mang theo.

Phần lớn ca nhẹ sẽ đỡ dần sau 1 đến 2 ngày khi cơ thể quen với độ cao.

Tuy nhiên, bạn phải xuống thấp ngay và tới cơ sở y tế gấp nếu thấy các dấu hiệu nặng: đau đầu dữ dội không giảm, nôn nhiều, khó thở cả khi đang nghỉ, lú lẫn, đi loạng choạng hoặc ho ra bọt.

Đó có thể là phù não hoặc phù phổi do độ cao, là tình trạng nguy hiểm tính mạng cần cấp cứu.

Số gọi cấp cứu y tế ở Trung Quốc là 120, và hạ độ cao là cách xử lý hiệu quả nhất với các ca nặng.

Bình oxy nhỏ và viên hồng cảnh thiên thường dùng khi lên vùng cao

Người lớn tuổi và trẻ nhỏ có đi vùng cao Trung Quốc được không?

Người lớn tuổi và trẻ nhỏ vẫn đi vùng cao Trung Quốc được nếu sức khỏe ổn định và chọn điểm, lịch trình phù hợp.

Điều quan trọng là không nên lên quá cao quá nhanh và luôn theo dõi sát sức khỏe.

Với gia đình có ông bà lớn tuổi, nên ưu tiên những nơi độ cao vừa phải như Côn Minh, Đại Lý, Lệ Giang dưới 2.500 mét thay vì lên thẳng Tây Tạng hay các đỉnh trên 4.000 mét.

Người có bệnh tim, phổi, huyết áp cao nên hỏi bác sĩ trước khi đi và mang theo thuốc điều trị đều đặn.

Theo kinh nghiệm nhiều đoàn khách Hà Nội mà chúng tôi từng dẫn, gia đình nhiều thế hệ đi vùng cao yên tâm hơn hẳn khi có hướng dẫn viên tiếng Việt, lịch trình lên cao từ từ và có sẵn oxy dự phòng trên xe.

Đọc thêm: Du lịch Trung Quốc cùng người già, trẻ nhỏ: Đi đâu, cần lưu ý gì?

Đi tour vùng cao Trung Quốc cần chuẩn bị gì để yên tâm?

Đi tour vùng cao Trung Quốc cần chuẩn bị sức khỏe, thuốc men, áo ấm và một lịch trình lên cao hợp lý.

Chuẩn bị tốt giúp bạn tận hưởng cảnh đẹp cao nguyên mà không lo say độ cao làm hỏng chuyến đi.

Những thứ nên mang theo gồm: thuốc cá nhân và thuốc giảm đau, hồng cảnh thiên, áo ấm vì vùng cao lạnh kể cả mùa hè và đêm xuống rất sâu, kính râm và kem chống nắng do nắng cao nguyên rất gắt.

Nếu có bệnh nền, hãy khám sức khỏe trước chuyến đi.

Riêng vùng Tây Tạng cần giấy phép tham quan riêng, phần này thường được đơn vị tổ chức tour lo giúp khách đoàn, bạn nên kiểm tra quy định mới nhất qua nguồn chính thức trước khi đi.

Để chọn điểm và mùa phù hợp với sức khỏe cả nhà, bạn có thể tham khảo các tuyến vùng cao Vân Nam như tour côn minh đại lý đường bộ khởi hành từ Hà Nội.

Đọc thêm: Đi Trung Quốc mùa đông/mùa hè cần lưu ý gì?

Đoàn khách Hà Nội mặc áo ấm tham quan vùng cao Tứ Xuyên cùng hướng dẫn viên

Khi đã hiểu rõ về say độ cao và cách phòng tránh, bạn hoàn toàn có thể yên tâm chinh phục những vùng cao đẹp nhất Trung Quốc.

Bài viết được biên soạn bởi đội ngũ China Trip (ChinaTrip.com.vn), chuyên tour Trung Quốc khởi hành từ Hà Nội, TravelVietnam Hà Nội (TravelVietnam.com.vn) quản lý và vận hành.